دانشگاه پیام نور برای چه کسانی مناسب است؟ مزایا، معایب، شهریه و شیوه تحصیل
- عمومی
- ۱۴۰۵/۵/۲۸
«پیام نور» را احتمالاً زیاد شنیدهاید، ولی هنوز مطمئن نیستید به درد شما میخورد یا نه. راستش خیلیها دقیقاً همینجا گیر میکنند: کسی که سرِ کار است و وقت کلاسِ هرروزه ندارد، مادری که میخواهد کنار بچهداری درس بخواند، سربازی که دنبال مدرک است، یا کنکوریای که از رقابتِ نفسگیر خسته شده. اگر جای یکی از اینها هستید، این متن برای شماست. قرار است بدون حاشیه بگوییم دانشگاه پیام نور مناسب چه کسانی است، چطور درس میدهد، شهریهاش چقدر درمیآید و آن مدرکی که آخر کار دستتان میگیرید واقعاً چقدر ارزش دارد.
فهرست این راهنما:
پیام نور اصلاً چه جور دانشگاهی است؟
دانشگاه پیام نور یک دانشگاه دولتی است، زیر نظر وزارت علوم، با شیوهای که به آن «آموزش از راه دور» میگویند. یعنی چه؟ یعنی محورِ کار، خودخوانی است. شما منابع را میگیرید، خودتان میخوانید و سرِ امتحان حاضر میشوید. کلاس هم هست، اما نه به اجباری و پرتعدادِ دانشگاههای حضوری. همین یک تفاوت ساده، کل ماجرا را عوض میکند.
نکتهای که خیلیها نمیدانند این است: پیام نور تقریباً در هر شهر کوچکی یک مرکز یا واحد دارد. پس لازم نیست برای درس خواندن از شهرتان بکنید و بیایید تهران. این موضوع برای کسی که نمیخواهد یا نمیتواند مهاجرت کند، خودش نصف تصمیم را میگیرد.
پیام نور برای چه کسانی مناسب است؟
بگذارید صاف بگویم. پیام نور برای همه بهترین گزینه نیست، ولی برای یک گروه مشخص واقعاً میدرخشد.
اگر شاغل هستید و نمیتوانید هر روز صبح سرِ کلاس باشید، اینجا جای شماست؛ برنامه را خودتان میچینید. اگر مادر یا پدری هستید که مسئولیت خانه رویتان است، باز هم جواب میدهد، چون درس خواندن را با ریتم زندگیتان تنظیم میکنید نه برعکس. دانشجویانی که در شهرهای کوچک زندگی میکنند و دور و برشان دانشگاه معتبرِ حضوری نیست هم معمولاً همین مسیر را انتخاب میکنند.
یک گروه دیگر هم هستند که کمتر به آنها اشاره میشود: کسانی که فقط «مدرک» میخواهند. مثلاً کارمندی که برای ارتقای شغلی یا افزایش حقوق به یک مدرک کارشناسی معتبر نیاز دارد و کارِ اصلیاش جای دیگری است. برای این آدم، پیام نور کوتاهترین و کمدردسرترین راه است.
پس چه کسانی بهتر است سراغش نروند؟
اگر آدمی هستید که بدون کلاسِ منظم و استادِ بالای سر انگیزهتان میخوابد، کمی مکث کنید. آزادیِ پیام نور برای بعضیها نعمت است و برای بعضیها تله. همچنین اگر رشتهای میخواهید که ذاتش کارِ عملی و آزمایشگاهی سنگین است، شاید یک دانشگاه حضوری بیشتر به کارتان بیاید. صادقانه بودن سرِ همین نکته، جلوی خیلی پشیمانیها را میگیرد.
خب، شیوه تحصیل دقیقاً چطور است؟
حالا که فهمیدید مناسب چه کسانی است، سؤال بعدی طبیعی است: یعنی من چطور درس میخوانم؟ در پیام نور، هر ترم چند واحد برمیدارید، منابعِ هر درس مشخص است و بخش زیادی از یادگیری روی دوش خودتان است. کلاس رفع اشکال و کلاسِ برخی دروس هم برگزار میشود، اما حضور در همهشان مثل دانشگاههای معمولی اجباری و روزمره نیست.
امتحانها هم معمولاً پایان ترم و بهصورت متمرکز برگزار میشوند. یعنی کل تلاشتان آخر ترم محک میخورد. این یعنی مدیریت زمان، مهمترین مهارتی است که اینجا لازم دارید؛ حتی مهمتر از باهوش بودن. کسی که بلد است دو ماه مانده به امتحان برنامه بریزد، راحت جلو میرود.
مزایای دانشگاه پیام نور
بیایید بیتعارف روی نقاط قوت دست بگذاریم، چون همینها هستند که آدم را قانع میکنند.
اول از همه، انعطافِ زمانی. زندگیتان را کنار نمیگذارید تا درس بخوانید؛ درس را کنار زندگیتان جا میدهید. دوم، شهریهای که در مقایسه با خیلی از گزینههای غیردولتی منطقیتر است. سوم، پراکندگی مراکز در سراسر کشور که هزینه و دردسرِ جابهجایی را تا حد زیادی حذف میکند. و مهمتر از همه برای بعضیها: مدرکِ دولتیِ مورد تأیید وزارت علوم. این یعنی مدرکی که در دستگاههای دولتی و خصوصی جا میافتد.
یک مزیت پنهان هم دارد. چون یاد میگیرید خودتان مستقل درس بخوانید و برنامه بریزید، مهارتی در شما ساخته میشود که در بازار کار واقعاً به کار میآید. خیلی از کارفرماها به آدمی که بلد است خودش را مدیریت کند، بیشتر اعتماد میکنند.
معایبی که معمولاً کسی رک به شما نمیگوید
اگر فقط از خوبیها بگوییم، منصفانه نیست. پیام نور ضعفهایی هم دارد که بهتر است از قبل بدانید.
بزرگترینش همان روی دیگرِ آزادی است: بدون نظم شخصی، راحت عقب میافتید. کسی نیست هر روز حواسش به شما باشد. تعامل چهرهبهچهره با استاد و همکلاسی هم کمتر از دانشگاه حضوری است، و برای بعضی رشتهها که کار گروهی و آزمایشگاهی میطلبند، این کمبود حس میشود. گاهی هم بعضی از کارفرمایان نگاهشان به مدرکِ حضوری گرمتر است؛ هرچند این ذهنیت رو به کمرنگ شدن است و در عمل، آنچه بیشتر وزن دارد مهارت و رزومهی شماست، نه صرفاً نوع دانشگاه.
حالا برسیم به پول؛ شهریه چقدر است؟
این همان سؤالی است که همه زودتر از بقیه میپرسند. شهریهی پیام نور دو تکه است: یک بخشِ ثابت که هر ترم میدهید و یک بخشِ متغیر که به تعداد و نوع واحدهای انتخابیتان بستگی دارد. یعنی هر ترم دقیقاً چقدر میشود، به این ربط دارد که چند واحد و چه دروسی برداشتهاید.
در مجموع، پیام نور از دانشگاههای غیرانتفاعی و آزاد ارزانتر درمیآید و به همین خاطر گزینهی محبوبِ کسانی است که نمیخواهند برای مدرک، بارِ مالی سنگینی روی دوششان بیفتد. چون رقمها هر سال بهروزرسانی میشوند، برای عددِ دقیقِ همین ترم بهتر است رقم رسمی را از پرتال دانشگاه بگیرید یا یک تماس ساده با مشاورانِ ما بگیرید تا بر اساس رشته و مقطعتان برایتان حساب کنیم. همینجا بگویم که هزینهی واقعیِ یک تصمیمِ اشتباه در انتخاب رشته، خیلی بیشتر از تفاوتِ چند صد هزار تومانِ شهریه است.
آن مدرک آخر کار چقدر ارزش دارد؟
رسیدیم به مهمترین دغدغه. آدم زحمت میکشد، پول میدهد، وقت میگذارد؛ آخرش دستش را چه چیزی میگیرد؟
مدرک کارشناسی پیام نور یک مدرک دولتیِ رسمی و مورد تأیید وزارت علوم است. یعنی همانقدر معتبر که در استخدامها، آزمونهای دولتی و ادامهی تحصیل به آن نیاز دارید. با همین مدرک میتوانید در آزمون کارشناسی ارشد شرکت کنید، در استخدامیها اقدام کنید و در بسیاری از سازمانها پلهی شغلی بالاتری بگیرید. اگر میخواهید مسیر رسمیِ گرفتن مدرک کارشناسی را با کمترین دردسر طی کنید، این همان راهی است که دنبالش هستید.
و اگر یک قدم جلوتر را میبینید، مدرک کارشناسی ارشد پیام نور هم به همان اندازه رسمی و قابل استناد است. خیلیها کارشناسی را اینجا تمام میکنند و بعد برای مدرک کارشناسی ارشد باز هم همین مسیر را ادامه میدهند، چون هم به فضایش عادت کردهاند و هم میدانند مدرکش سرِ جای مهم به کار میآید. اگر هنوز شک دارید کدام مقطع بیشتر به کارِ شما میآید، این مقایسهی نرخ اشتغال کاردانی، کارشناسی و ارشد کمکتان میکند تصمیم واقعبینانهتری بگیرید.
یک نگرانی رایج هم این است: «از کجا معلوم مدرکم بعداً معتبر باشد؟» خبر خوب اینکه اعتبار مدرک دانشگاهیتان را هر زمان میتوانید از سامانهی رسمیِ استعلام مدرک تحصیلی وزارت علوم راستیآزمایی کنید. پس جای هیچ ابهامی نمیماند.
قانع شدید؟ از کجا شروع کنم؟
تا اینجا احتمالاً یک تصویر روشن دارید: پیام نور اگر آدمِ خودخوان و برنامهریزی باشید، یکی از هوشمندانهترین راهها برای گرفتن مدرک دانشگاهی معتبر است، آن هم بدون آنکه کار و زندگیتان را زمین بگذارید. ولی انتخاب رشته، مقطع درست و زمان ثبتنام، جایی است که آدمها بیشترین اشتباه را میکنند.
اگر میخواهید قبل از هر تصمیمی همهی زوایای کار را بشناسید، پیشنهاد میکنم راهنمای کاملِ هر آنچه باید درباره دانشگاه پیام نور بدانید را هم بخوانید؛ مکملِ خوبی برای همین متن است.
و اگر ترجیح میدهید کسی مسیر را برایتان کوتاه کند، همین حالا با مشاوران موسسه تات صحبت کنید. ما رشته و مقطعِ مناسبِ شرایطتان را پیدا میکنیم، مراحل ثبتنام تا دریافت مدرک کارشناسی را کنارتان جلو میبریم و نمیگذاریم پشتِ فرمها و ابهامها وقت و انرژیتان هدر برود. یک تماس، فاصلهی شما تا شروع است.
منابع
